با شروع بارداری، شما هم مادر می‌شوید هم مسئولیت سلامتی خود و کودکتان را به عهده دارید. تمام فعالیت‌ها و تغذیه شما، در سه ماه اول بارداری، بر سلامت کودک اثر مستقیم دارد. اگر در ابتدای بارداری هستید یا قصد باردار شدن دارید، با کودکت همراه باشید تا از مراقبت‌های ضروری سه ماهه اول بارداری آگاه شوید.

بدن یک زن، در سه ماه اول بارداری، دچار تغییرات فیزیولوژیکی و روانی متعددی می‌شود، زیرا بدن انرژی بسیاری را صرف ایجاد محیط رشدی برای جنین و نه ماه اقامتش در بدن مادر می‌کند. در عین حال، اهمیت دیگر سه ماهه اول بارداری در این است که تمام ارگان‌ها و اندام‌های حیاتی جنین در این دوره ایجاد می‌شود و رشد می‌کند.

۲۰ کاری که باید در سه ماه اول بارداری انجام دهید

به عنوان مادر، در سه ماه اول بارداری، باید کارهایی را به بهترین نحو انجام دهید تا بتوانید به‌خوبی از خود و جنین مراقبت کنید. باید به مراقبت‌های ویژه و اقدامات احتیاطی توجه کنید تا از بروز خطرات احتمالی جلوگیری شود. در ادامه، به برخی از مهم‌ترین این اقدامات پرداخته می‌شود.

۱. آزمایش بدهید

آغاز پریود نشان‌دهنده‌ این است که دو هفته از زمان تخمک‌گذاری گذشته است. اگر پریود نشده‌اید و به بارداری مشکوکید، آزمایش سه ماهه اول بارداری در خانه یا همان تست بیبی چک را انجام دهید. در این صورت، باردار بودن یا نبودن شما تا حدودی مشخص می‌شود.

۲. خوردن مولتی ‌ویتامین را آغاز کنید

مولتی‌ویتامین‌‌ها حاوی ویتامین‌ها و مواد معدنی مختلفی هستند که به رشد و سلامت کودک کمک می‌کند. دریافت مقدار کافی فولیک اسید، پیش از بارداری و در سه ماه اول بارداری، بسیار مهم است. فولیک ‎اسید از بروز نقایص جدی در رشته‌های عصبی، مغز و نخاع جلوگیری می‌کند. در عین حال، بدن مادر به مقدار زیادی آهن و کلسیم نیاز دارد که اگر نتواند آن‌ها را به مقدار کافی از رژیم غذایی خود دریافت کند، مصرف مولتی ویتامین بسیار ضروری خواهد بود.

۳. بیمه درمانی خود را بررسی کنید

زنان باردار به انجام آزمایش‌های بسیار و در نتیجه، صرف هزینه زیادی برای مراقبت‌های قبل و بعد از زایمان نیاز دارند. مطمئن شوید بیمه درمانی‌تان این هزینه‌ها را پوشش می‌دهد. درباره خدمات ویژه بیمه در دوران بارداری و هنگام زایمان اطلاعات کافی کسب کنید. این کار از بسیاری از استرس‌ها در آینده جلوگیری می‌کند و می‌توانید تمام مراقبت‌ها و آزمایش‌های لازم در دوران بارداری را، با صرف هزینه اندک و با خیالی آسوده، انجام دهید.

۴. یک پزشک متخصص خوب بیابید

مراقبت‌های بسیاری در سه ماه اول بارداری باید انجام شود. یکی از آن‌ها پیدا کردن پزشک متخصص معتمد است، زیرا سلامت مادر و کودک تا حدود زیادی به او بستگی دارد. از تغییر مدام پزشک خود اجتناب کنید. اگر مجبور نباشید وضعیت خود را مدام برای پزشکان مختلف توضیح دهید، راحت‌تر خواهید بود. در موارد خاص که نیاز به نظر اشخاص متفاوت دارید، می‌توانید با پزشکان دیگری نیز مشورت کنید.

۵. مرتب به پزشک مراجعه کنید

برای مراجعه به پزشک برنامه‌ریزی کنید. آخرین زمانی را که پریود بوده‌اید به خاطر داشته باشید تا به پزشک در تعیین مدت بارداری کمک کنید. مراقبت‌های سه ماه اول بارداری تعیین می‌کند بارداری شما چگونه پیش می‌رود، زیرا این مرحله مهم‌ترین مرحله از رشد جنین است.

۶. درباره مصرف هر نوع دارویی با پزشک مشورت کنید

بیشتر داروها برای بارداری مناسب نیستند. درباره مصرف هر دارویی، حتی مولتی‌ویتامین‌ها و مکمل‌های گیاهی، با پزشک خود مشورت کنید

۷. مصرف دخانیات را ترک کنید

این روزها، تعداد زیادی از بانوان سیگار می‌کشند؛ اگر شما هم یکی از آن‌ها هستید، باید سیگار را ترک کنید. سیگار کشیدن باعث بروز مشکلاتی مانند تضعیف رشد جنین، سقط جنین، مشکلات جفت و زایمان زودرس می‌شود.

۸.  نوشیدن مشروبات الکلی را ترک کنید

تغذیه شما بر جنین اثر مستقیم می‌گذارد، بنابراین، هرگز مشروبات الکلی ننوشید. مصرف نوشیدنی‌های دارای الکل باعث می‌شود وزن نوزاد هنگام زایمان کم باشد، در عین حال، باعث اختلال در یادگیری و صحبت کردن نوزاد هم می‌شود. از عوارض دیگر مشروبات الکلی می‌توان به اختلال بیش فعالی (ADHD) اشاره کرد.

۹. مصرف کافئین را کاهش دهید

عاشقان قهوه باید مراقب باشند. مصرف کافئین در بارداری  فشار خون و ضربان قلب را افزایش می‌دهد، باعث کاهش آب بدن می‌شود و ادرار را بیشتر می‌کند که در طول بارداری خطرناک است. کافئین در چای، نوشابه، قهوه و شکلات وجود دارد و باید از مصرف زیاد آن‌ها در دوران بارداری پرهیز کنید.

۱۰. مراقب خطرات موجود در محل کار باشید

مادرانی که در زمینه‌های پزشکی و تحقیقاتی یا محیط‌هایی کار می‌کنند که نیاز به تمیزکاری مرتب دارند باید احتیاط لازم را به عمل آورند. بهتر است کسانی که در معرض مواد شیمیایی و مضر قرار دارند محل کار خود را تغییر دهند. با مراجعه مرتب به پزشک و شرح موقعیت کاری خود، با خیال راحت به کارتان ادامه دهید و سلامت کودکتان را حفظ کنید.

۱۱. رژیم غذایی متعادلی داشته باشید

در صورت داشتن هر گونه حساسیت غذایی، بهتر است با پزشک مشورت کنید، اما به طور کلی باید رژیم غذایی بارداری متعادلی داشته باشید. پیش از مصرف هر نوع محصول، حتما تاریخ انقضای آن را بررسی کنید. از مواد غذایی و سبزیجات تازه غافل نشوید، زیرا مطمئن‌ترین راه برای حفظ سلامت و رشد کودک است.

رژیم غذایی در سه ماه اول بارداری

۱۲. خود را برای بیماری ‌های صبحگاهی در سه ماه اول بارداری آماده کنید

بیماری‌های صبحگاهی مانند تهوع و استفراغ معمولا از هفته ششم بارداری شروع می‌شود و برای برخی بانوان، پس از گذشت نه هفته از بارداری، متوقف می‌شود. اما برای بعضی تا سه ماه دوم بارداری و برای بعضی دیگر، حتی در تمام طول بارداری ادامه می‌یابد. برخی مادران در تمام طول روز و برخی دیگر فقط در ساعات ابتدایی روز یا در مواقع خاص تهوع دارند. برای رفع این مشکل، غذاهایی را بیابید که با معده شما سازگارند. می‌توانید برای درمان تهوع، طبق نظر پزشک، ویتامین B نیز مصرف کنید.

۱۳. استراحت کافی در سه ماه اول بارداری را فراموش نکنید

در این مرحله، به علت تغییراتی که در بدن رخ می‌دهد، استراحت بسیار مهم است. بنا به تحقیقات انجام شده، خواب و استراحت کافی در سلامت مادر و جنین، رشد جنین و زایمان راحت‌تر بسیار مؤثر است. فراموش نکنید، استراحت مناسب از رایج‌ترین مراقبت‌های لازم در سه ماه اول بارداری است.

۱۴. آزمایش‌ های قبل از زایمان را کامل انجام دهید

در انجام آزمایش‌های قبل از زایمانی که پزشک توصیه کرده است هرگز سهل‌انگاری نکنید، زیرا نقش مهمی در تشخیص بیماری‌هایی مانند سندروم داون دارد. نمونه‌برداری کوریونیک ویلوس (CVS) در ده تا دوازده هفتگی انجام می‌شود و می‌توان به کمک آن، مشکلات ژنتیکی و کروموزومی را در کودک تشخیص داد. اگر شما شرایطی خاص در بارداری دارید، باید تغییرات زیادی در زندگی خود ایجاد کنید و بدانید مراقبت‌های قبل از زایمان برای شما بیش از حالت معمول است.

۱۵. نشانه های خطر در بارداری را یاد بگیرید

اگرچه احساس درد در این دوران، به دلیل تغییراتی که در بدن رخ می‌دهد، طبیعی است، اما ممکن است برخی از آن‌ها نشان‌دهنده مشکلی جدی باشد. باید از علائم برخی بیماری‌های رایج و خطرناک دوران بارداری آگاه باشید. هر مورد مشکوکی که پیش آمد، با پزشک خود در میان بگذارید تا خیالتان راحت شود.

۱۶. با همسر خود صحبت کنید

سه ماه اول بارداری برای جنین بسیار حساس است، زیرا اندام‌های حیاتی و جفت در حال رشد هستند. در این مدت، به روند رشد جنین توجه کنید و نیازهای خود را شفاف با همسرتان در میان بگذارید و برای حل مشکلاتتان کمک بگیرید. می‌توانید درباره مسائل مهمی مانند کار کردن بیرون از خانه و زمان‌های نگه‌داری از نوزاد نیز اقدامات لازم را انجام دهید.

۱۷. به باشگاه های تولد بپیوندید

بسیار دلپذیر است اگر در اطراف خود کسی را داشته باشید که شرایط شما را درک کند یا خودش همان شرایط را داشته باشد. با سایر مادران باردار ارتباط برقرار کنید و از انجام برخی فعالیت‌های مخصوص دوران بارداری لذت ببرید. با این کار نه تنها پیوند ویژه‌ای برقرار می‌کنید، بلکه گروه دوستان امنی خواهید داشت که در شرایط سخت و استرس‌زای پیش از تولد، از همفکری و مشورت آن‌ها استفاده خواهید کرد.

۱۸. برای کودک خود پس ‌انداز داشته باشید

بدون شک، داشتن نوزاد جدید با هزینه‌های زیادی همراه است. بهتر است با شریک زندگی خود درباره امور مالی صحبت کنید و تمام موارد را در نظر بگیرید. شما باید هزینه‌های زیادی بپردازید.

۱۹. خرید کنید

یکی از مواردی که باید برای آن سرمایه‌گذاری کنید یک کمد لباس و وسایل جدید است. شما به‌سرعت در حال افزایش سایز هستید و لباس‌های شما دیگر برای دوران بارداری مناسب نیست. در عین حال، شما به لباس‌هایی نیاز دارید که هنگام مراقبت و نگه‌داری کودک با آن‌ها راحت باشید. فراموش نکنید برای آن دوران لباس زیر مناسب تهیه کنید.

۲۰. ورزش روزانه را فراموش نکنید

هرچند ممکن است نگران باشید هر حرکت کوچکی به کودک آسیب برساند، اما باید همواره ورزش کنید. ورزش در دوران بارداری به کنترل وزن و آمادگی برای زایمان کمک بسیاری می‌کند. ورزش‌های مناسب بارداری را بیابید و قبل از انجام آن‌ها، با پزشک مشورت کنید تا از ورزش‌هایی آگاه شوید که انجام آن‌ها برایتان خطرناک است.

اگرچه بدن زن برای ایجاد و حفظ زندگی آفریده شده است، اما ممکن است مقابله با بعضی تغییرات مشکل باشد. حمایت همسر و خانواده در دوران بارداری همه چیز را آسان‌تر می‌کند. شما ناچارید از این تغییرات جسمی و عاطفی عبور کنید. اگر مراقبت‌های سه ماه اول بارداری را به‌خوبی انجام دهید، می‌توانید مطمئن باشید که بارداری خوبی پیش رو خواهید داشت.

بیشتر بخوانید: درمان حالت تهوع صبحگاهی در زمان بارداری چیست؟