والدین می‌توانند با عشق و محبت صحیح و آموزش اصولی به کودکان کمک کنند تا یه عنوان افرادی شجاع و قوی بزرگ شوند. تربیت فرزند شجاع بدون این که به دیگران بی‌ادبی کند و شجاعت و گستاخی را اشتباه را نگیرد، کار چندان سختی نیست. شاید گاهی دانستن این که کودک شما از چه چیزی می‌ترسد و دقیقا چه موقعیتی است که باعث ایجاد حس ترس و نگرانی در او می‌شود، سخت باشد. بعضی از بچه‌ها از سگ یا حیوانات دیگر می‌ترسند و برخی دیگر با قرار گرفتن در محیطی جدید مانند مدرسه یا ورزشگاه دچار استرس و ترس شدید خواهند شد.

دانستن این که دقیقا چه چیزی باعث ترسیدن کودک شما می‌شود، به شما در تربیت کودک شجاع کمک می‌کند.

با کودک خود همدلی کنید

با کودک خود همدلی کنید

بیشتر بخوانید: علت ترس های کودکان و راه مقابله با آن را بدانیم

تربیت فرزند شجاع قواعد و اصولی دارد و باید بدانید که ترس‌ها در هر کودکی با دیگری متفاوت است و هر کودکی نسبت به یک چیز متفاوت عکس العمل نشان می‌دهد. مهم‌ترین نکته برای تربیت فرزند شجاع شناخت راه‌ حل‌های هوشمندانه و اصولی برخورد با این ترس‌ها است. یکی از بهترین راه‌های برخورد اصولی با ترس در کودکان «همدلی» کردن با آن‌ها است. هرگز به حال کودک تاسف نخورید و برای او دلسوزی نکنید، کودکان خیلی خوب تفاوت همدلی و دلسوزی را می‌فهمند.

به عقیده روانشناسان کودک و پزشکان متخصص، بهتر است سبک تربیتی و رفتاری که کودکتان در هنگام ترسیدن نشان می‌دهد و شیوه برخورد خودتان را به خوبی بشناسید. بچه‌ها هرکدام با دیگری متفاوت هستند و در نتیجه برخوردشان با ترس‌های مختلف متفاوت است. بعضی از کودکان در برخورد با ترس‌هایشان محتاط‌‌ تر و برخی دیگر نسبت به آن‌ها بی تفاوت هستند. ترس در کودکان ممکن است با ترس‌های شما یکسان باشد و همین نکته کمک می کند که شما بدانید در برخورد با ترس‌های کودکتان و تربیت فرزند شجاع چگونه برخورد کنید.

مواجه با ترس و کنترل واکنش کودک

مواجه با ترس و کنترل واکنش کودکبرخی از افراد، به خصوص مدیران و مربیان مدارس، تصور می‌کنند بهترین راه برخورد با ترس در کودک و تربیت فرزند شجاع این است که آن‌ها به صورت مستقیم با ترس خود رو به رو شوند. این اصلا راه درستی نیست و گاهی در قبال برخی از کودکان، نتیجه‌ای کاملا برعکس داشته و باعث شده ترس آن‌ها تشدید شود و گاهی حتی در سنین بزرگسالی نیز با آن‌ها بماند. مجبور کردن کودک به روبه رو شدن با ترس‌هایش فقط باعث ایجاد موقعیت ناخوشایند و استرس‌‌زا برای او می‌شود و شاید در قبال برخی از بچه‌ها نتیجه خوبی داشته باشد، اما در اکثر آن‌ها باعث تشدید حس ترس می‌شود و کمکی به آن‌ها نمی‌کند.

اگر می‌خواهید کودکتان را با ترس‌هایش روبه رو کنید، بهتر است برنامه‌ریزی شده این کار را انجام دهید و کودک را مستقیم به درون ترسش و موقیعت استرس زا پرتاب نکنید. برای مثال اگر کودک شما از بازی‌های دسته جمعی و حضور در ورزشگاه برای مشاهده بازی‌هایی مانند بیسبال می‌ترسد، می‌توانید با او از بیسبال صحبت کنید، برایش فیلم‌هایی در این باره گذاشته و گاهی درباره رفتن به زمین ورزش یا بازی در حیاط خانه با او صحبت کنید و کم کم او را به موضوع علاقمند کنید. در صورتی که به این موضوع علاقه نشان داد می‌توانید یکبار برای دیدن بازی در ورزشگاه او را ببرید و ببینید که در موقیعت چه واکنشی نشان می‌دهد و بعد مطابق با واکنش و رفتارش عمل کنید.

صحبت با کودک از ترس‌هایش

صحبت با کودک از ترس‌هایش

بیشتر بخوانید: چگونه به اضطراب موقعیتی کودک خود کمک کنیم

اغلب والدین در صحبت‌هایی که با یکدیگر دارند، تصور می‌کنند یکی از راه‌های تربیت فرزند شجاع و مقابله با ترس‌ها در کودک‌شان این است که کودک را مجبور کنند از ترس‌هایش صحبت کند. اغلب فشار آوردن به کودک برای حرف زدن از ترس‌هایش باعث می‌شود که احساس ناخوشایندی داشته باشد. اجبار کودک به صحبت از ترس‌هایش نه تنها راهی بد برای تربیت فرزند شجاع و تقویت حس شجاعت در او است، بلکه باعث می‌شود که کودک را در شرایطی قرار دهید که برای آن آماده نیست.

اگر زمانی کودک حاضر به صحبت از ترس‌هایش شد هرگز با گفتن جملاتی مانند «همین؟ این که ترس نداشت»، « این که اصلا موضوع مهمی نیست» یا «بزرگ شو! این چیزی نیست که باعث شود بترسی» سعی در کوچک جلوه دادن ترس‌های او نکنید، زیرا با این کار باعث می‌شوید که کودک احساس کند با او همدل نیستید و درکش نمی‌کنید و باعث ایجاد حس تلخ ضعف و بی‌کفایتی در او می‌شود. به خصوص زمانی که کودک شما از تاریکی می‌ترسد، از آنجایی که کودکان قدرت تخیل بالایی دارند، احتمالا تصوراتی دارند که شما از آن‌ها بی‌خبرید، پس بهتر است که هرگز سعی در کوچک و بی‌اهمیت جلوه دادن ترس‌هایش نداشته باشید.

ترس اجتماعی و برخورد با آن

ترس اجتماعی و برخورد با آن بسیار اهمیت دارد که بدانید چه چیز باعث ایجاد ترس در کودکتان می‌شود و اصلا چرا از این موضوع می‌ترسد. اگر کودکی مثلا از سگ بترسد، احتمال اینکه والدینش او را با یک عالمه سگ روبه رو کنند تا به اصطلاح با ترسش رو به رو شود، بسیار کم است.

ترس‌های کودکان فقط محدود به ترس از تاریکی یا حیوانات نیست، بلکه در حالت پیشرفته‌تر، کودکان از قرار گرفتن در موقعیت‌های اجتماعی می‌ترسند. به این دسته از ترس‌ها «ترس اجتماعی» می‌گویند. در چنین حالتی کودکان از رو به رو شدن با هر موقعیت اجتماعی یا جایی که جمعیت نسبتا زیادی وجود داشته باشد، اجتناب می‌کنند و دچار اضطراب بسیار شدیدی می‌شوند. شیوه برخورد با ترس‌های اجتماعی با سایر ترس‌ها متفاوت‌تر است زیرا در صورتی که به آن توجه نشود باعث ایجاد مشکلات شخصیتی و عدم برقراری تعامل و ارتباط با دیگران در بزرگسالی می‌شود. بهتر است برای درمان ترس‌های اجتماعی در کودکان از متخصص یا روان شناس کمک بگیرید.

یکی از نمونه‌های ترس اجتماعی زمانی است که کودکان از قرار گرفتن در یک جمع مانند تولدهای خانوادگی یا دوستانه می‌ترسند و از رفتن به تولد و جشن خودداری می‌کنند، در چنین حالتی والدین و اطرافیان کودک می‌دانند که با رفتن به تولد مطمئن هستند کسی که بیشتر از همه به او خوش می‌گذرد خود کودک است اما اگر کودک همچنان در مقابل رفتن به مهمانی مقاومت نشان داد، پدر و مادر به جای این که این ترس و مقاومت را بی اهمیت جلوه بدهند، می‌توانند به دنبال علت ترس او از جمعیت باشند و بفهمند چرا از رو به رو شدن با عده زیادی خجالت می‌کشد.

بیشتر بخوانید: اضطراب روز اول مهد کودک را با این روش ها کاهش دهید

چگونه به کودک کمک کنیم تا شجاع باشد؟

۱. با او همدلی کنید و دورنمای چیزی که از آن می‌ترسد را بررسی کنید تا بتوانید به او در روبه رو شدن با ترسش و کنار گذاشتن آن کمک کنید. خود را به جای او بگذارید و با او همدلی کنید، این یکی از بهترین راه‌های تربیت فرزند شجاع است.
۲. ترس را بشکنید. سعی کنید ترس او را به چیزهای کوچک بشکنید و سعی کنید گام به گام با هم این قدم‌ها را برای مقابله با ترس نهایی او طی کنید.
۳. ترس او را نادیده نگیرید. با نادیده گرفتن ترس کودک سعی در افزایش شجاعت او  نداشته باشید.
۴. سعی نکنید در مقابل کودک از ترس او شجاعانه حرف بزنید. این که از کودکتان بخواهید در مقابل ترسش صبور و خونسرد باشد اصلا راه درستی برای تربیت فرزند شجاع و مقابه با ترس او نیست.
۵. سعی کنید هوشمندانه پیشنهاداتی به کودک بدهید تا بدانید در چه موقعیتی برای مواجه با ترسش راحت‌تر است و سعی کنید او را در آن موقعیت قرار دهید. البته بهتر است به صورت مستقیم این کار را انجام ندهید.
۶. زمانی که کودک از چیزی می ترسد، خیلی بیشتر باید مراقب رفتار و کنترل خشم خود باشید. اگر کودک شما از چیزهای زیادی می‌ترسد به جای عصبانی شدن بهتر است با او همدردی کنید. اگر کودک بداند که ترسیدن او باعث عصبانیت و تنبیه می شود آن را از شما پنهان خواهد کرد و به این ترتیب هرگز ترس های او درمان نخواهد شد و در بزرگسالی تاثیر بسزایی در عزت نفس او دارد.

نقش شما به عنوان والدین در تربیت کودک شجاع

نکته بسیار مهم برای تربیت فرزند شجاع و کمک به کودک برای مقابله با ترسش این است که شما به عنوان والدین کودک باید سرخوردگی و عصبانیت خود را در مواجه با ترس‌های کودک به خصوص زمانی که از شرکت در فعالیت‌های بی‌ضرر می‌ترسد، را بتوانید کنترل کنید. اگر والدین شناخت کافی از ترس کودک و نحوه برخورد با آن را نداشته باشند و کودک را بنا به اجبار و برای جلوگیری از سرخوردگی خودشان در موقعیتی که در آن راحت نیست و می‌ترسد، قرار دهند تنها باعث می‌شود کودک بیشتر بترسد و باعث شود از پدر و مادر خود فاصله بگیرد و آن‌ها را امین رازها و ترس‌هایش نداند.

برای جلوگیری از چنین اتفاقی، شما به عنوان پدر و مادر یک کودک باید بتوانید خشم خود را کنترل کرده و ترس‌های خود را بشناسید، می‌توانید برای همدلی و همراهی بیشتر با کودکتان از ترس‌های خود و راه‌هایی که توانستید بر آن‌ ترس‌ها غلبه کنید، صحبت کنید و به او بگویید که هنوز هم به عنوان یک بزرگسال ترس‌هایی دارید و سعی می‌کنید که با آن‌ها مقابله کنید. صحبت درباره تجربه‌های مشترک با کودکتان نه تنها راهی مناسب برای تربیت فرزند شجاع و کمک به کودک برای مقابله با ترسش است، بلکه باعث همدلی و صمیمت بیشتر با فرزند می‌شود.

تاثیر صداقت و محبت بر تربیت فرزند شجاع

بر اساس نظر متخصصان و روانشناسان کودک، صداقت و صحبت از تجربه‌هایی که در مورد ترس داشته‌اید کمک زیادی به کودک برای مقابله با ترسش می‌کند. می‌توانید به آنها بگویید که در موقعیت مشابهی با آن‌ها بوده‌اید و همین باعث دلگرمی دادن به کودکتان می‌شود و باعث می‌شود که حس کنند در این راه تنها نیستند. صحبت از تجربیات مقابله با ترس‌هایی که داشته‌اید با کودکتان، باعث می‌شود که او برای مقابله با ترسش تشویق شود و در این راه، خیلی راحت‌تر با شما از ترسش صحبت کند.

نکته دیگری که باید به آن دقت کنید این است که، کودک را به خود وابسته نکنید. به عنوان والدین کودک باید کودک را از نظر ذهنی و جسمی تشویق کنید تا بتواند خودش با ترسش رو به رو شود. شما تنها باید نقش یک پشتیبان و راهنما را برای او داشته باشید و نگذارید برای هرچیزی به شما تکیه کند. اجازه دهید در برخی از موقعیت‌ها که می‌دانید، می‌تواند از پس آن به تنهایی بربیاید قرار گیرد و او را تشویق کنید و بعد از آن اجازه دهید که درباره این تجربه با شما صحبت کند. با این کار شما نقش خود را به عنوان والدین موفق و خوب برای تربیت فرزند شجاع و با اعتماد به نفس انجام داده‌اید.

به عقیده روانشناسان کودک شما باید اجازه دهید که کودک خودش با عزت نفس بزرگ شود و توانایی مقابله با شرایط مختلف را داشته باشد. اگر کودک فکر کند که در هر شرایطی شما هستید و کارها و نیازهایش را برطرف می‌کنید، برای همیشه فردی وابسته و ضعیف و بدون عزت نفس خواهد شد. پدر و مادر یک کودک باید بدانند که آن‌ها فقط نقش راهنما و حامی را در زندگی او دارند و باید اجازه دهند که مهارت‌های فردی و اجتماعی کودک رشد کند و بتواند اعتماد بنفس و عزت نفس کسب کند.

کلام آخر

کلام آخر

بیشتر بخوانید: بهترین واکنش والدین در مقابل ترس های دوران کودکی چیست؟

همه می‌دانیم که تربیت فرزند شجاع و کمک به کودک برای مواجه با ترسش یکی از بزرگ‌ترین مشکلاتی است که هر پدر و مادری با آن رو به رو هستند. بهتر است بدانید که مواجه کردن مستقیم کودک با شرایطی که از آن واهمه دارد باعث ترس بیشتر، نا امیدی و خجالت در او می‌شود و حتی گاهی تاثیر بسیار بدی در آینده و عزت نفس او خواهد داشت. حتی اگر مطمئن باشید که این همه ترس و واکنش عصبی کودک از یک موقعیت بسیار بیهوده است و در نهایت باعث شادی او می‌شود، بازهم نباید او را مستقیم به درون ترسش پرتاپ کنید.

باید بدانید که عشق ورزیدن و همدلی با او و مهم‌تر از همه صحبت کردن غیرمستقیم از ترس‌هایش با کودک یکی از بهترین راه‌های تشویق و پیدا کردن راه حل برای کمک به کودک برای مقابله با ترسش و تربیت فرزند شجاع است.

گاهی فرآیند مقابله با ترس کودک بسیار کند و وقت گیر است اما شما باید در این راه صبور باشید و می‌توانید در صورت لزوم از مشاور یا روانشناس کودک کمک بگیرید. درست است که پدر و مادرها همیشه خواهان بهترین چیزها برای کودکشان هستند و ممکن است اگر بدانند که کودکی از چیزی می‌ترسد او را لوس کنند و اجازه ندهد با ترسش مقابله کند که این کار هم بسیار اشتباه است. به گفته روانشناسان کودک، باید به فرزند خود اجازه دهید که با چالش‌های مختلف در زندگی خود رو به رو شود و بتواند از پس خود بربیاد و در این راه فقط او را همراهی و تشویق کنید.

یکی از موضوعات مهم در زمینه فرزندپروری و روانشناسی کودک بحث تربیت فرزند شجاع و مقابله با ترس‌ در کودکان است. اگر شما در این زمینه دانش یا تجربه‌ای دارید حتما از طریق قسمت نظرات یا شبکه‌های اجتماعی کودکت با والدین دیگر به اشتراک بگذارید.