اگر باردارید، حتماً متوجه تغییر رنگ در ادرار خود شده‌اید. هنگامی که پس از ادرار کردن در کاسه توالت نگاه می‌کنید، به‌جای اینکه رنگ معمولی زرد روشن را ببینید، ممکن است رنگ زرد تیره‌تری ببینید. تغییر رنگ ادرار می‌تواند نشانه بارداری و همچنین برخی مشکلات در دوران بارداری باشد. تغییر رنگ ادرار در بارداری می‌تواند از زرد به سایه روشن‌تر یا تیره‌تر از زرد باشد و تحت تأثیر عوامل متعددی قرار دارد.

آنچه در این مقاله می‌خوانید:

آیا رنگ ادرار در دوران بارداری تغییر می‌کند؟

رنگ ادرار فرد سالم می‌تواند از زرد بسیار روشن و تقریباً شفاف تا سایه‌ای کمی تیره‌تر از زرد متغیر باشد. بااین‌حال، در دوران بارداری، این تغییر می‌تواند بارزتر باشد. رنگ ادرار در دوران بارداری می‌تواند از زرد خیلی روشن تا رنگ تیره‌تر و تقریباً نارنجی متمایل به زرد متغیر باشد.

رنگ ادرار ناشی از رنگدانه اوروکروم است که به اوروبیلین نیز معروف است. اوروبیلین زمانی ساخته می‌شود که بدن هموگلوبین را از گلبول‌های قرمز مرده تجزیه می‌کند. ظاهر رنگدانه به غلظت ادرار شما بستگی دارد. اگر ادرارتان رقیق باشد (هنگامی که هیدراته هستید)، رنگدانه در ادرارتان رنگ روشن‌تری خواهد داشت. بااین‌حال، اگر ادرارتان غلیظ باشد، رنگدانه سایه تیره‌تری خواهد داشت.

جدای از این، فاکتورهای زیادی وجود دارد که رنگ ادرار شما را در دوران بارداری تعیین می‌کند. تغییر چشمگیری در نحوه فیلتر کردن آب توسط کلیه‌ها در دوران بارداری وجود دارد. علاوه‌براین، تغییر در مصرف غذا در دوران بارداری و دریافت اضافی ویتامین‌ها و داروهای تجویزشده نیز می‌تواند باعث تغییر رنگ ادرار شود.

چرا رنگ ادرار در دوران بارداری تغییر می‌کند؟

عواملی که رنگ ادرار را در دوران بارداری تعیین می‌کنند به شرح زیرند:

۱٫     رژیم بارداری

در دوران بارداری، رژیم غذایی شما ۱۸۰ درجه تغییر می‌کند و نسبت به عادات غذایی خود آگاه‌تر می‌شوید. رژیم غذایی شما شامل میوه‌ها، سبزیجات، محصولات لبنی و سایر غذاهای سالم خواهد بود. برخی از میوه‌ها و سبزیجات می‌توانند باعث تغییر رنگ ادرار در دوران بارداری شوند.

۲٫     ویتامین‌ها و سایر داروها

به بسیاری از زنان باردار توصیه می‌شود که در دوران پیش از زایمان از ویتامین‌ها و مکمل‌های دوران بارداری استفاده کنند. بدن زن نمی‌تواند ویتامین‌ها را به‌طور کامل تجزیه کند. ویتامین‌های جذب‌شده و سایر مواد مغذی مکمل از طریق ادرار از بدن دفع می‌شوند که می‌تواند منجر به تیره شدن ادرار شود.

۳٫      کم‌آبی بدن

مصرف آب همچنین رنگ ادرار شما را در دوران بارداری تعیین می‌کند. بسیاری از زنان در دوران بارداری با مشکل کم‌آبی مواجه می‌شوند، حتی اگر بیش از مقدار کافی آب بنوشند. یکی دیگر از دلایل کم‌آبی وضعیتی است که به‌عنوان استفراغ شدید بارداری شناخته می شود. Hyperemesis gravidarum وضعیتی است که با حال بد صبحگاهی، تهوع و کاهش وزن مشخص می‌شود. این وضعیت باعث تهوع شدید صبحگاهی می‌شود و در حدود یک درصد از تمام بارداری‌ها شایع است. Hyperemesis gravidarum باعث استفراغ بیش از حد در زنان باردار و درنتیجه کم‌آبی بدن می‌شود. در مواردی که علائم ظاهری کم‌آبی وجود ندارد، ادرار تیره می‌تواند نشانه‌ای از عوارض کبدی باشد. در این صورت هرچه سریع‌تر باید با پزشک مشورت کنید.

۴٫     عفونت‌های مجاری ادراری (UTIs)

عفونت در دستگاه ادراری نیز می‌تواند باعث تغییر رنگ ادرار شما شود. عفونت دستگاه ادراری (UTI) را نباید ساده تلقی کرد، زیرا می‌تواند عواقب جدی مانند زایمان زودرس یا وزن کم نوزاد را در پی داشته باشد. ادرار به رنگ زرد روشن، افزایش تکرر ادرار، درد در قسمت پایین شکم یا وجود خون در ادرار همگی از علائم عفونت دستگاه ادراری‌اند.

۵٫     هماتوری

هماتوری وجود خون در ادرار است. گلبول‌های قرمز اضافی باید از بدن حذف شوند. آن‌ها با ادرار از بدن دفع می‌شوند و می‌توانند منجر به تغییر رنگ ادرار به رنگ زرد بسیار تیره یا قرمز شوند.

۶٫     عفونت کیسه ادرار ( مثانه)

عفونت مثانه نوعی عفونت ادراری با منشأ باکتریایی است. بارداری می‌تواند منجر به افزایش میزان تغییرات هورمونی در بدن زن شود. چنین تغییراتی معمولاً منجر به بزرگ شدن مثانه می‌شود که پوشش مثانه را ضعیف و آن را مستعد ابتلا به عفونت می‌کند. عفونت مثانه می‌تواند منجر به تغییر رنگ ادرار شود.

۷٫     بیماری‌های کلیوی

کلیه‌ها اندام‌هایی‌اند که مواد زائد بدن را فیلتر و دفع می‌کنند. هرگونه اختلال در کلیه‌ها به‌راحتی می‌تواند منجر به تغییر رنگ ادرار شود.

۸٫     سنگ کلیه

سنگ کلیه در عملکرد طبیعی کلیه اختلال ایجاد می‌کند و می‌تواند باعث درد شدید، حالت تهوع و استفراغ و همچنین تغییر رنگ ادرار شود.

آزمایش ادرار در دوران بارداری

انجام گاه‌به‌گاه آزمایش ادرار در دوران بارداری بسیار مهم است، زیرا وضعیت سلامتی شما را نشان می‌دهد. آزمایش ادرار در مراحل مختلف بارداری به پزشک شما کمک می‌کند تا هر بیماری احتمالی را که نیاز به درمان دارد تشخیص دهد. این آزمایش‌ها برای نظارت بر عفونت مثانه، عفونت کلیه، دیابت و حتی کم‌آبی بدن انجام می‌شوند. سطح بالای پروتئین در ادرار نشانه عفونت ادراری یا بیماری کلیوی است. داشتن سطوح بالای گلوکز (قند) در دوران بارداری می‌تواند نشان‌دهنده دیابت بارداری باشد که به‌طورکلی در ۳ ماهه دوم بارداری ایجاد می‌شود. وجود گلبول‌های قرمز، گلبول‌های سفید یا باکتری‌ها می‌تواند نشانه UTI باشد. انجام آزمایش ادرار در دوران بارداری بسیار مهم است، پس از انجام آن صرف‌نظر نکنید. علاوه‌براین، در صورت بروز هرگونه مشکل هنگام ادرار کردن، حتماً به پزشک مراجعه کنید.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگرچه تغییر رنگ ادرار در دوران بارداری می‌تواند به دلایل مختلف بی‌ضرری از مصرف ویتامین گرفته تا کم‌آبی بدن باشد، اما گاهی اوقات ممکن است ناشی از یک مشکل باشد. احساس سوزش هنگام ادرار می‌تواند نشان‌دهنده عفونت ادراری باشد. اگر رنگ ادرارتان پس از افزایش مصرف آب هنوز تیره باشد، می‌تواند نشان‌دهنده اختلال در عملکرد کبد و کلیه باشد. اگر متوجه شدید که رنگ ادرارتان زرد روشن یا زرد تیره است، باید با پزشک مشورت کنید.

مانند بسیاری دیگر از تغییرات بدن، تغییر رنگ ادرار در دوران بارداری رایج است. ممکن است به دلیل کم‌آبی ادرار تیره‌رنگ داشته باشید. این فقط نشان می‌دهد که باید آب بیشتری بنوشید. اگر متوجه تغییر رنگ ادرارتان شدید، وحشت نکنید. آب بنوشید و هیدراته بمانید؛ بااین‌حال، اگر مشکل ادامه داشت، به پزشک مراجعه کنید.